Dynamisch Kustbeheer

Deltaproof

Rijkswaterstaat

Stowa

Natuurbeheer Westduinpark: Beoordeling vanuit waterveiligheid
Jeroen Rietdijk, Hoogheemraadschap van Delfland

Graafmachines in de waterkering van het Westduinpark: het was even slikken voor het Hoogheemraadschap van Delfland. Toch heeft het Hoogheemraadschap vergunning verleend voor deze natuurmaatregelen, op voorwaarde dat de veiligheid gewaarborgd blijft. En het resultaat mag er volgens Jeroen Rietdijk van Hoogheemraadschap Delfland zijn: "Je ziet open plekken waar het zand kan verstuiven, afgewisseld met begroeiing. Het ziet er fantastisch uit."

Een dicht begroeid gebied, met een intensief netwerk van asfaltpaden. Een overmaat aan exotische begroeiing, zoals Rimpelroos, Sneeuwbes en Esdoorn en steeds minder bloemrijke duingraslanden. Dat was het beeld van het Westduinpark, tussen Kijkduin en de havens van Scheveningen.
Tot voor kort. Want recent startte de Gemeente Den Haag met het uitvoeren van maatregelen om de situatie te verbeteren. Graafmachines groeven het zand af, soms tot wel vijf meter diep. Duintoppen werden ontdaan van begroeiing en asfaltpaden werden vervangen door schelpenpaden. Vier Schotse Hooglanders gaan het gebied in de winter begrazen. Rietdijk vertelt: "We moesten er goed over nadenken, of we voor deze maatregelen vergunning konden verlenen in het kader van de Waterwet. Maar het Westduinpark is een relatief breed en hoog duingebied en vormt een robuust onderdeel van onze kust. Het gebied was weliswaar onderdeel van de Zwakke schakel Delflandse kust, maar bij het Westduinpark was het alleen nodig om het strand te verbreden. Het gebied ligt bovendien in de invloedsfeer van de
Zandmotor en we verwachten dat de kust zal aangroeien en er flink veel extra zand het Westduinpark zal binnen stuiven."

Veiligheid voorop
Om vergunning te verlenen, moest het zeker zijn dat de veiligheid gewaarborgd blijft. Dat betekent dat er in de buitenste duinen voldoende zand moet overblijven om de zee buiten te houden. Ofwel: er mag geen zand uit het 'grensprofiel' verdwijnen. Delfland ging aan het rekenen: Waar kan het grensprofiel precies liggen en hoeveel ruimte is er voor verstuiving? Twintig doorsneden werden grondig geanalyseerd. Daaruit volgde dat van de 60 a 70 locaties waar maatregelen waren gepland, er 2 of 3 locaties uit veiligheids-oogpunt niet geschikt waren. Door de analyses kon Delfland mensen binnen en buiten het waterschap ervan overtuigen dat veiligheid gegarandeerd is: nu én met een doorkijk naar 200 jaar vooruit."

Monitoring noodzakelijk
Volgens Rietdijk betekent het verlenen van de vergunning zeker geen 'carte blanche' voor de Gemeente Den Haag. Er zijn een aantal voorwaarden waaraan moet worden voldaan. Rietdijk: "De maatregelen die worden genomen moeten duurzaam zijn voor waterveiligheid. Ik bedoel daarmee dat het duingebied moet kunnen meegroeien met de stijgende zeespiegel. Bovendien moet de Gemeente Den Haag met monitoringsgegevens aantonen dat het grensprofiel niet wordt aangetast en dat de zandbalans positief is. Inmiddels is hiervoor een monitoringprogramma opgesteld."

Hoe verder?
De Gemeente Den haag gaat komende maand starten met het uitvoeren van de tweede helft van het project. Delfland gaat als vervolgstap voor alle kustdelen die binnen het beheersgebied liggen de mogelijkheden voor dynamisch kustbeheer verkennen.